ექსპრესივები გელათური გულანის (K-596) ნუსხურ ანდერძ-მინაწერებში
საკვანძო სიტყვები:
ხელნაწერები, გულანი, კალიგრაფები, ექსპრესივები, ანდერძ-მინაწერებიანოტაცია
ქუთაისის სახელმწიფო ისტორიულ მუზეუმში დაცული გელათური გულანი გადაწერილია 1541 წელს. იგი პირველი თარიღიანი გულანია ამ ტიპის ხელნაწერთა შორის. გულანში დასტურდება 150-ზე მეტი ნუსხური და მხედრული ანდერძ-მინაწერი. მათი შესწავლა საინტერესო მასალას იძლევა როგორც ენობრივი, ისე ისტორიულ-წყაროთმცოდნეობითი ასპექტით. ანდერძ-მინაწერების საშუალებით ჩვენამდე მოაღწია სხვადასხვა ხასიათის, შინაარსისა და დანიშნულების ცნობებმა. მინაწერებში ჩანს, როგორი იყო მაშინდელი საზოგადოების ეკონომიკური მდგომარეობა, ყოველდღიური საზრუნავი და ყოფითი პრობლემები. ამას გარდა, მინაწერები წარმოდგენას გვიქმნის იმდროინდელ ადამიანებზე – მათ ფიქრებსა და განცდებზე. გულანის ნუსხურ ანდერძ-მინაწერებში უხვად არის გადამწერთა ფსიქოემოციური მდგომარეობის გამომხატველი ექსპრესივები. ჩვენი კვლევის საგანია ექსპრესივების განხილვა ფსიქოლინგვისტური ასპექტით, კერძოდ, იმის ჩვენება, რამდენად იცვლება გადამწერის ფსიქოემოციური განწყობის ცვლასთან ერთად ექსპრესივების გრამატიკული სტრუქტურა, ანუ რა ენობრივი საშუალებებია ამისთვის გამოყენებული გელათური გულანის ანდერძ-მინაწერებში.
##plugins.themes.default.displayStats.downloads##
წყაროები
გელათური გულანი (K-596).
გეგია, თ. 2010. ინტერვიუ – ესაუბრა ნ. საბაშვილი, მელანს მოადინე და სიბრწყინვალე მოეც და რასაც ვაწერინებდე, ღირს მყავ აღსრულებად, რეზონანსი, N11. განთავსებულია 18.07.2010. მოძიებულია 11.06.2016. მის.: http://www.resonancedaily.com/index.php?id_rub=6&id_artc=2983
დათეშიძე, ლ. შენგელია, ა. 2009. ქართული სამედიცინო ინტერნეტ-ქსელი, სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი. განთავსებულია 22.12.2009. მოძიებულია 09.12.2017. მის.: https://www.medgeo.net/2009/12/22/%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%AA%E1%83%98%E1%83%90/
ვახანია, ზ. 2020. ფსიქოლინგვისტიკა საქართველოში, განახლებულია 21.09.2020. მოძიებულია 03.10. 2020. მის.: http://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php/%E1%83%A4%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%A5%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%92%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%90_%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%A8%E1%83%98
მინდაძე, ი. 2020. ფსიქოლინგვისტიკა. განთავსებულია 2020. მოძიებულია 02.12.2020. მის.:
ნიკოლაძე, ე., ნიკოლეიშვილი, მ. (შემდგენელი და რედაქტორი). 1964. ხელნაწერთა აღწერილობა, ტ. II., თბილისი: გამომცემლობა „მეცნიერება“.
სარჯველაძე, ზ. 1995. ძველი ქართული ენის ლექსიკონი. თბილისი: თბილისის უნივერსიტეტის გამომცემლობა.
ქენქაძე, ი. 2014. „ირონია მეტყველების აქტების თვალთახედვით“, ჟურნალი „სპეკალი“. განთავსებულია 2014. მოძიებულია 08.12.2017. მის.:
http://www.spekali.tsu.ge/index.php/ge/article/viewArticle/8/76
ჯოჯუა, თ. 2012. XII საუკუნის ქართული ხელნაწერი კრებული (Ven. 4) და მისი ანდერძ-მინაწერები (ისტორიულ-წყაროთმცოდნეობითი გამოკვლევა). დისერტაცია. თბილისი.
